Tem xe tải là gì? Quy định, thủ tục và các vi phạm thường gặp

Tem xe tải là giấy tờ quan trọng bắt buộc đối với nhiều loại xe khi tham gia kinh doanh vận tải. Tuy nhiên, không ít chủ xe vẫn nhầm lẫn giữa tem xe tải và phù hiệu, dẫn đến vi phạm và bị xử phạt. Trong bài viết này, Phú Tài Auto sẽ giúp bạn hiểu rõ tem xe tải là gì, quy định gắn tem, thủ tục xin cấp cũng như các lỗi và mức phạt thường gặp để sử dụng xe đúng luật, an tâm vận hành.

1. Tem xe tải là gì? Có phải là phù hiệu xe tải không

Tem xe tải thực chất chính là phù hiệu xe tải – loại giấy phép bắt buộc đối với các phương tiện tham gia kinh doanh vận tải bằng xe tải, do Sở Giao thông Vận tải cấp. Nhiều chủ xe thường gọi quen là “tem xe”, nhưng về mặt pháp lý, đây chính là phù hiệu xe tải theo quy định hiện hành.

Phù hiệu này phải được dán cố định ở vị trí dễ quan sát, thường là góc trên kính chắn gió bên phải phía tài xế, để cơ quan chức năng thuận tiện kiểm tra khi cần thiết. Trên tem thể hiện đầy đủ các thông tin quan trọng như biển số xe, đơn vị kinh doanh vận tải, tải trọng cho phép và thời hạn sử dụng.

2. Quy định về việc dán tem xe tải

Theo khoản 3 Điều 22 Nghị định 10/2020/NĐ-CP, mỗi xe tải tại một thời điểm chỉ được cấp và sử dụng một phù hiệu “xe tải” và không được vận chuyển công-ten-nơ. Phù hiệu có kích thước tối thiểu 9 x 10 cm, phải được dán cố định ở góc trên bên phải kính chắn gió phía trước, ngay dưới tem kiểm định, mặt trong kính xe.

Tem xe tải bắt buộc còn thời hạn sử dụng hợp lệ và phải do cơ quan có thẩm quyền cấp. Trường hợp gắn sai vị trí, dùng tem hết hạn hoặc không hợp lệ đều bị xử phạt theo quy định.

Phù hiệu có kích thước tối thiểu 9 x 10 cm, phải được dán cố định ở góc trên bên phải kính chắn gió phía trước, ngay dưới tem kiểm định, mặt trong kính xe.

3. Thời hạn sử dụng tem xe tải

Theo Khoản 2 Điều 22 Nghị định 10/2020/NĐ-CP, tem xe tải (phù hiệu xe tải) được cấp cho xe ô tô kinh doanh vận tải và xe trung chuyển có thời hạn tối đa lên đến 7 năm. Tuy nhiên, thời hạn sử dụng cụ thể sẽ do đơn vị kinh doanh vận tải đề nghị, trong khoảng từ 01 đến 07 năm, và không được vượt quá niên hạn sử dụng của phương tiện

Trên thực tế, thời hạn phù hiệu xe tải thường được cấp căn cứ vào tuổi đời của xe, cụ thể:

niên hạn dưới 5 năm

1 năm

<li”>Xe có niên hạn từ 5 đến dưới 10 năm được cấp phù hiệu 3 năm; và xe tải có niên hạn từ 10 năm trở lên có thể được cấp phù hiệu với thời hạn 7 năm.

Ngoài ra, đối với các trường hợp đặc thù, thời hạn phù hiệu được cấp ngắn hơn.

<li”>Riêng các phương tiện phục vụ kỳ thi trung học phổ thông quốc gia hoặc tuyển sinh đại học, cao đẳng, phù hiệu được cấp với thời hạn tối đa 10 ngày, đúng theo thời gian hoạt động thực tế.

4. Những loại xe bắt buộc phải dán tem

Theo quy định hiện hành, có 08 nhóm phương tiện kinh doanh vận tải bắt buộc phải được cấp và gắn phù hiệu tương ứng với loại hình hoạt động, bao gồm

<li”>Xe dùng để trung chuyển hành khách trong quá trình vận tải phải có phù hiệu “Xe trung chuyển”.

<li”>Xe hoạt động vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt bắt buộc gắn phù hiệu “Xe buýt”.

<li”>Xe kinh doanh vận tải hành khách bằng taxi phải sử dụng phù hiệu “Xe taxi”.

<li”>Phương tiện vận tải hành khách theo hợp đồng cần được cấp phù hiệu “Xe hợp đồng”.

<li”>Xe vận chuyển hàng hóa bằng công-ten-nơ phải có phù hiệu “Xe công-ten-nơ”.

<li”>Xe đầu kéo kéo rơ moóc hoặc sơ mi rơ moóc tham gia vận tải hàng hóa bắt buộc gắn phù hiệu “Xe đầu kéo”.

<li”>Xe tải kinh doanh vận chuyển hàng hóa thông thường, bao gồm cả taxi tải, phải gắn phù hiệu “Xe tải”.

5. Quy trình xin cấp phép tem xe tải

Để xe tải được phép hoạt động kinh doanh vận tải đúng quy định, chủ xe hoặc đơn vị vận tải cần thực hiện thủ tục xin cấp tem xe tải theo quy trình do Sở Giao thông Vận tải quy định.

Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ giấy tờ cần thiết

Xin cấp tem xe tải đối với cá nhân:

Đối với cá nhân sở hữu xe tải kinh doanh vận tải, việc xin cấp tem xe tải yêu cầu chuẩn bị đầy đủ hồ sơ liên quan đến phương tiện, tài xế và thiết bị giám sát hành trình theo quy định.

<li”>Giấy đăng kiểm còn hiệu lực, có đánh dấu kinh doanh vận tải và lắp giám sát hành trình

<li”>Bảo hiểm trách nhiệm dân sự dành cho xe kinh doanh vận tải

<li”>CMND/CCCD, bằng lái phù hợp tải trọng (bằng C với xe trên 3,5 tấn)

<li”>Giấy khám sức khỏe của tài xế

<li”>Đơn đề nghị cấp phù hiệu theo mẫu quy định

<li”>Thông tin truy cập thiết bị giám sát hành trình (tài khoản, mật khẩu)

<li”>Hợp đồng hộp đen ô tô có nghiệm thu của đơn vị cung cấp

Xin cấp tem xe tải đối với doanh nghiệp:

Đối với doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc đơn vị kinh doanh vận tải, hồ sơ xin cấp tem xe tải cần bổ sung thêm các giấy tờ pháp lý về tư cách kinh doanh và giấy phép vận tải do cơ quan có thẩm quyền cấp.

<li”>Giấy phép kinh doanh vận tải do Sở GTVT cấp

<li”>Giấy đăng ký xe (cà vẹt) sao y công chứng; xe thế chấp cần bản sao có mộc ngân hàng

<li”>Giấy đăng kiểm còn hiệu lực, có mục kinh doanh vận tải và giám sát hành trình

<li”>Bảo hiểm trách nhiệm dân sự của xe

<li”>Hợp đồng hộp đen và thông tin truy cập thiết bị giám sát hành trình

<li”>CMND/CCCD, bằng lái xe và giấy khám sức khỏe của tài xế

<li”>Hợp đồng dịch vụ vận chuyển với hợp tác xã (nếu có)

<li”>Đơn đề nghị cấp phù hiệu theo mẫu quy định

Bước 2: Nộp hồ sơ

Đơn vị kinh doanh vận tải nộp hồ sơ đề nghị cấp tem xe tải (phù hiệu xe tải) tại Sở Giao thông Vận tải theo một trong hai hình thức sau:

Cách 1: Nộp hồ sơ trực tiếp hoặc qua bưu điện tại Sở GTVT địa phương nơi đăng ký giấy phép kinh doanh vận tải.

Cách 2: Nộp hồ sơ trực tuyến trên Cổng dịch vụ công Bộ GTVT, gồm các bước:

<li”>Chọn thủ tục cấp/cấp lại phù hiệu xe tải

<li”>Nhập thông tin theo yêu cầu

<li”>Tải lên các file hồ sơ liên quan

<li”>Chọn phương thức nhận kết quả

<li”>Kiểm tra, nộp hồ sơ và in biên nhận

Bước 3: Sở GTVT kiểm tra hồ sơ

Đối với các hồ sơ được nộp trực tiếp hoặc gửi qua đường bưu điện, sau khi tiếp nhận, Sở Giao thông Vận tải sẽ tiến hành cập nhật toàn bộ thông tin hồ sơ lên Cổng dịch vụ công của Bộ Giao thông Vận tải để quản lý tập trung và xử lý theo quy trình điện tử.

Tiếp theo, Sở GTVT thực hiện kiểm tra tình trạng phương tiện trên Cổng dịch vụ công và hệ thống dữ liệu giám sát hành trình của Tổng cục Đường bộ Việt Nam nhằm xác định xe đã từng được cấp phù hiệu hay chưa.

<li”>Nếu xe tải đã có trên hệ thống quản lý, Sở GTVT nơi tiếp nhận hồ sơ sẽ gửi yêu cầu đến cơ quan đang quản lý phương tiện để xác nhận thông tin và thực hiện gỡ bỏ phương tiện khỏi hệ thống cũ trước khi tiếp tục các bước xử lý hồ sơ.

Quy trình này nhằm tránh tình trạng một xe sử dụng nhiều phù hiệu hoặc bị quản lý chồng chéo giữa các địa phương

Bước 4: Nhận kết quả

Sau khi Sở Giao thông Vận tải tiếp nhận đầy đủ và hợp lệ hồ sơ, quá trình xử lý sẽ được thực hiện trong thời gian quy định, cụ thể:

02 ngày làm việc

<li”>08 ngày làm việc đối với phương tiện mang biển đăng ký không thuộc địa phương

Trong thời gian trên, sau khi phương tiện được gỡ bỏ khỏi hệ thống quản lý cũ (nếu có), Sở GTVT nơi tiếp nhận hồ sơ sẽ tiến hành cấp phù hiệu xe tải theo quy định.

Một số trường hợp phát sinh:

không đồng ý gỡ bỏ

nêu rõ lý do bằng văn bản

<li”>Trường hợp từ chối cấp phù hiệu, Sở GTVT sẽ trả lời trực tiếp hoặc thông báo qua Cổng dịch vụ công, kèm lý do cụ thể

<li”>Trường hợp hồ sơ chưa hợp lệ, trong vòng 01 ngày làm việc, Sở GTVT sẽ thông báo để yêu cầu sửa đổi, bổ sung

Đối với xe ô tô thuộc diện bắt buộc lắp thiết bị giám sát hành trình hợp chuẩn, Sở Giao thông Vận tải sẽ kiểm tra dữ liệu và chỉ cấp phù hiệu khi đáp ứng đầy đủ quy định.

6. Các lỗi thường gặp về tem xe tải và mức phạt

Các lỗi liên quan đến tem xe tải (phù hiệu xe tải) chủ yếu xuất phát từ việc không gắn, sử dụng tem hết hạn hoặc gắn sai quy định. Đây là những lỗi thường bị lực lượng chức năng kiểm tra rất nghiêm ngặt, đặc biệt đối với xe tải kinh doanh vận tải, và sẽ bị xử phạt theo quy định tại Nghị định 168/2024/NĐ-CP.

Không gắn tem xe tải

<li”>Với lỗi này, người điều khiển phương tiện có thể bị phạt tiền từ 5–7 triệu đồng và tước giấy phép lái xe từ 01 đến 03 tháng.

<li”>Ngoài ra, chủ phương tiện cũng phải chịu trách nhiệm liên đới với mức phạt tương ứng theo quy định, kể cả trong trường hợp không trực tiếp điều khiển xe.

Tem xe tải hết hạn sử dụng

phù hiệu đã hết thời hạn

<li”> Mức xử phạt áp dụng đối với người lái vẫn từ 5–7 triệu đồng, kèm theo tước quyền sử dụng giấy phép lái xe theo quy định.

<li”>Thời hạn của tem xe tải thường phụ thuộc vào niên hạn sử dụng của phương tiện hoặc thời gian được Sở GTVT cấp.

Gắn tem sai vị trí hoặc tem bị hư hỏng

dán đúng vị trí quy định

<li”>Trường hợp dán tem sai vị trí, dán lệch, hoặc tem bị rách, mờ, tẩy xóa, không còn nguyên vẹn, đều bị coi là vi phạm.

<li”>Với lỗi này, người điều khiển phương tiện có thể bị xử phạt từ 1–2 triệu đồng theo Điều 21 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, ngay cả khi tem vẫn còn thời hạn sử dụng.

Những lỗi thường bị lực lượng chức năng kiểm tra rất nghiêm ngặt, đặc biệt đối với xe tải kinh doanh vận tải, và sẽ bị xử phạt theo quy định tại Nghị định 168/2024/NĐ-CP.

7. Những lưu ý quan trọng khi sử dụng tem xe tải

Khi sử dụng tem xe tải (phù hiệu xe tải), chủ xe và đơn vị kinh doanh vận tải cần tuân thủ đúng quy định về vị trí gắn tem, tình trạng sử dụng và loại hình phù hiệu để tránh vi phạm giao thông theo pháp luật hiện hành. Việc kiểm tra và quản lý tem xe thường xuyên giúp đảm bảo tem luôn rõ ràng, hợp lệ và phù hợp với loại hình vận tải đang hoạt động.

Vị trí gắn tem

dán cố định tại góc dưới bên phải mặt trong kính chắn gió phía trước

<li”>Kích thước phù hiệu tối thiểu 9 x 10 cm, đảm bảo dễ quan sát

<li”>Không che khuất, không dán sai vị trí để tránh bị xử phạt từ 1–2 triệu đồng theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP

Bảo quản và thời hạn sử dụng

nguyên vẹn, rõ nét

<li”>Thời hạn phù hiệu thường lên đến 7 năm hoặc theo niên hạn của xe, cần chủ động gia hạn tại Sở GTVT trước khi hết hạn

<li”>Mỗi xe tải chỉ được gắn một phù hiệu “XE TẢI” duy nhất, không sử dụng cho xe công-ten-nơ nếu không có phù hiệu phù hợp

Phù hiệu đúng với loại hình vận tải

“XE TẢI”

<li”>Xe vận chuyển công-ten-nơ: gắn phù hiệu “XE CÔNG-TEN-NƠ”

<li”>Xe đầu kéo kéo rơ moóc, sơ mi rơ moóc: gắn phù hiệu “XE ĐẦU KÉO”

8. Một số câu hỏi thường gặp về tem xe tải

Trong quá trình sử dụng và làm thủ tục liên quan đến tem xe tải, nhiều chủ xe và đơn vị kinh doanh vận tải vẫn còn băn khoăn về quy định, thời hạn và các trường hợp xử phạt. Dưới đây là một số câu hỏi thường gặp về tem xe tải giúp bạn hiểu rõ và áp dụng đúng trong thực tế.

Tem xe tải bị rách, mờ có cần xin cấp lại không?
Có. Trường hợp tem xe tải bị rách, bong tróc, mờ thông tin hoặc không còn phản quang, chủ xe cần làm thủ tục xin cấp lại phù hiệu để tránh bị xử phạt khi kiểm tra trên đường.
Xe tạm ngừng kinh doanh có cần gỡ tem xe tải không?
Có. Khi xe tạm dừng hoặc chấm dứt hoạt động kinh doanh vận tải, đơn vị quản lý cần thông báo và thực hiện thủ tục gỡ phù hiệu theo quy định của Sở GTVT.
Tem xe tải có dùng chung cho nhiều xe không?
Không. Mỗi phù hiệu xe tải chỉ cấp cho một phương tiện cụ thể, gắn với biển số xe, không được dùng chung hoặc luân chuyển sang xe khác.
Lái xe mượn xe có bị phạt nếu xe không có tem hợp lệ không?
Có. Trong trường hợp xe vi phạm về tem xe tải, người điều khiển phương tiện vẫn bị xử phạt, đồng thời chủ xe chịu trách nhiệm liên đới theo quy định.
Có bị phạt nếu tem xe tải bị che khuất không?
Có. Dù tem còn hạn, nhưng bị che khuất, khó quan sát vẫn bị xem là vi phạm và có thể bị xử phạt như lỗi gắn sai vị trí.

Kết luận: Tem xe tải là quy định bắt buộc đối với xe kinh doanh vận tải, yêu cầu tuân thủ đúng loại phù hiệu, vị trí gắn, thời hạn và thủ tục cấp phép. Việc thực hiện đúng giúp hạn chế vi phạm và đảm bảo xe lưu thông hợp pháp.Nội dung trên được Phú Tài Auto tổng hợp và hệ thống lại theo các quy định hiện hành, giúp người đọc dễ tra cứu và áp dụng trong thực tế.

Những điều cần biết khi sử dụng tem xe tải

1. Tem xe tải là gì? Có phải là phù hiệu xe tải không

2. Quy định về việc dán tem xe tải

3. Thời hạn sử dụng tem xe tải

4. Những loại xe bắt buộc phải dán tem